De ramen blijven 's avonds weer dicht, de verwarming slaat voor het eerst aan en 's ochtends zoeken je voeten naar sokken voordat ze de vloer raken. Wie in deze weken vloerstalen op tafel heeft liggen, krijgt bijna altijd hetzelfde advies. Neem geen tapijt, want dat is een stofnest.
Dat advies is zo vaak herhaald dat het als een feit klinkt. Toen iemand het in gewone huizen ging meten, bleek het een stuk ingewikkelder te liggen.
De Duitse allergie- en astmavereniging DAAB liet in 2005 de lucht onderzoeken in meer dan honderd willekeurig gekozen huishoudens in Noordrijn-Westfalen. In slaapkamers, woonkamers en kinderkamers met een gladde vloer, zoals parket, laminaat of tegels, hing gemiddeld 62,9 microgram fijnstof per kubieke meter lucht. In de ruimtes met textiel op de vloer was dat 30,4 microgram, nog niet de helft. Voor buitenlucht gold destijds een daggrens van 50 microgram.
De verklaring zit in wat stof doet nadat het geland is. Op een gladde vloer blijft het los op het oppervlak liggen, zodat een stap, een tochtige deur of iemand die zich in bed omdraait het weer laat opdwarrelen. Kamerbreed tapijt werkt meer als een vangnet. Het stof zakt tussen de vezels en blijft daar tot de stofzuiger langskomt.
Het is wel een onderzoek van twintig jaar geleden, in één Duitse deelstaat, dus het laatste woord is het niet. En het mat maar één ding.
Wat de metingen niet vertellen, gaat over een diertje dat je met het blote oog niet ziet. Huisstofmijten leven van huidschilfers en hebben pootjes met kleine haakjes, waarmee ze zich vastklampen aan textiel. Volgens een patiëntenfolder van het Anna Ziekenhuis in Geldrop krijg je een levende mijt met de stofzuiger niet uit hoog- of laagpolige vloerbedekking. De mijten zijn ook nog eens het talrijkst in de zomer en de herfst, als het binnen vochtig is. Precies nu dus.
Voor mensen die allergisch zijn voor huisstofmijt geven ziekenhuizen daarom nog altijd het omgekeerde advies. In de folder staat voor de slaapkamer liefst geen vast tapijt, met gladde, dweilbare vloeren als beste keuze. Dat botst niet met het Duitse onderzoek. Fijnstof dat rondzweeft, is iets anders dan mijten die in de vezels wonen.
Of tapijt een goed idee is, hangt dus vooral af van wie er slaapt. Heeft niemand in huis last van huisstofmijt, dan is er weinig reden om tapijt uit angst voor stof links te laten liggen. Een zachte vloer in de slaapkamer is dan vooral een kwestie van smaak en warme voeten.
Is er wel iemand allergisch, dan hoeft die slaapkamer daarom nog niet kil te worden. Een vloer van vinyl is glad en makkelijk te dweilen, precies wat de folders vragen, en voelt onder blote voeten een stuk minder koud aan dan tegels. Een klein kleed naast het bed dat op zestig graden in de wasmachine kan, geeft je 's ochtends toch iets zachts om op te stappen.
Welke vloer je ook kiest, het stof verdwijnt niet vanzelf. De DAAB gaf destijds een eenvoudig advies mee. Gladde vloeren moet je vaak afnemen, tapijt moet je vaak stofzuigen. Ziekenhuizen raden mensen met een allergie een stofzuiger met een HEPA-filter aan, en voor de gladde delen eens per week een licht vochtige dweil.
Wil je het zelf eens zien, kijk dan op een zonnige herfstochtend naar de strook licht die door het raam naar binnen valt. Wat daarin langzaam ronddraait, is precies het stof waar deze hele discussie over gaat.
.jpg)
